The Turkish Journal of Gastroenterology

Amaç: Dünyada HCV seroprevalansı %3 civarındadır. HCV'ye karşı etkin bir aşı olmadığından bulaşmanın önlenmesi önem taşır. Bu çalışmanın amacı önemli bir toplum sorunu olan HCV enfeksiyonu ve bulaş yolları konusunda HCV hastalarının, hasta yakınlarının ve sağlık çalışanlarının ne kadar haberdar olduklarını araştırmaktır. Yöntem: Bu çalışma, anket aracılığı ile veri toplanan tanımlayıcı bir araştırmadır. Çalışmaya 397 sağlık çalışanı (75 tıp fakültesi 1. sınıf, 75 6. sınıf öğrencisi, 89 diş hekimi, 71 eczacı, 87 hemşire), 68 HCV hastası, 62 HCV' li hasta ile aynı evde yaşayan hasta yakını katılmıştır. Katılımcılara HCV'nin bulaşma yollarıyla ilgili sorular yönlendirilmiştir. Bulgular: Sağlık çalışanlarının %97'si, HCV'li hastaların %85'i ve hasta yakınlarının %90'ı HCV'nin parenteral bulaş riskinin farkındaydı. Sağlık çalışanlarının %90'ı, HCV'li hastaların %54'ü, yakınlarının ise %66'sı cinsel yolla hastalık bulaşma riskinden haberdardı. Sağlık çalışanlarının alt grupları arasında cinsel yolla bulaşın bilinmesi konusunda farklılık vardı (p<0,05). Tıp fakültesi 1. sınıf öğrencilerinin %15'i cinsel ilişkiyi bulaşma yolu olarak düşünmemekteydi. Diş fırçası, tıraş bıçağı ve tırnak makasının ortak kullanımının bulaşma riski taşıdığı sağlık çalışanlarının %94'ü, hastaların %44'ü ve yakınlarının %71'i tarafından kabul edildi. Sağlık çalışanları cilt teması, ortak giysi kullanımı ve tuvaleti ortak kullanmakla HCV'nin bulaşabileceğini sırasıyla %18, %14, %26 oranında düşünmekteydi. Cilt teması ve aynı tuvaleti kullanmayı hastalar sırasıyla %30 ve %44 oranında, yakınları sırasıyla %36 ve %51 oranında risk faktörü olarak görmekteydi ve/veya bu konuda bir fikirlerinin olmadığını belirttiler. Sonuç: Kan ve kan ürünleri ile HCV'nin bulaşabileceğinden tüm gruplar haberdardı. Fakat diğer bulaş yolları ya gereksiz önleme yol açmakta (cilt teması, aynı tuvaleti kullanma, giysilerin ortak kullanımı gibi) ya da iyi bilinmemekteydi (kanla kontamine olmuş kesici aletler gibi). Sonuç olarak ülkemizde toplumun HCV'nin önemi ve bulaşma yollarıyla ilgili daha programlı bir eğitime ihtiyacı vardır.